ANEMIYA
Keywords:
Kalit so’z: qondagi eritrositlar soni, gemoglabin miqdorini kamayishi,qon yaratish jarayonini buzilishi, soch to’kilishi, kamqonlik, eritrositlar, gemoglabin.Abstract
Anemiya (yunoncha an – inkor qoʻshimchasi va haima – qon), kamqonlik – qonda eritrotsitlar soni va gemoglobin miqdorining kamayishi, sifatining oʻzgarishi bilan kechadigan kasallik. Anemiyaga qon yaratilish jarayonining buzilishi, asosiy qon yaratuvchi toʻqima – koʻmikning oʻz funksiyasini yetarli bajara olmay qolishi sabab boʻlishi mumkin. Temir va vitamin B12 yetishmasligi oqibatida kelib chiqadigan anemiya birmuncha keng tarqalgan. Oz-ozdan uzoq vaqt qon ketib turganda, mas, ba-vosir yoki meʼda va oʻn ikki barmoq ichak yarasi kasalligida ham koʻpincha anemiya kuzatiladi. Temir yetishmasligiga aloqador Anemiyaga bot-bot homilador boʻlish, uzoq vaqt bola emizish sabab boʻladi, chunki homiladorlik va emizuklik davrida ona organizmidagi temir zaxirasining bir qismi bolaga oʻtadi. Kichik yoshdagi bolalarda kuzatiladigan kamqonlik ularni notoʻgʻri ovqatlantirish, shuningdek ovqatning kam-koʻst boʻlishi oqibatida roʻy beradi. Eritrotsitlar soni sal kamaygani yoki raso boʻlgani holda, qonda gemoglobin miqdorining ozayishi temir yetishmasligiga aloqador anemiyaning asosiy belgilaridandir. Bemorning rangi siniqqan boʻlib, aksariyat tez charchash, bosh ogʻrishi, bosh aylanishi, koʻz oldi jivirlashishidan shikoyat qiladi, soch toʻkiladi, tirnoq moʻrtlashib sinishga moyil boʻlib qoladi Temir yetishmasligiga aloqador anemiyaning oldini olish va davolashda qon yoʻqotish ehtimoli boʻlgan manbalarni oʻz vaqtida aniqlash va ularni bartaraf etish, homilador boʻlish va tugʻishni maʼlum darajada rejalashtirishga erishish, bekamu koʻst ovqatlanishga rioya qilish lozim.
References
Adabiyotlar.
1. H.I.Shukorov, S.Q.Qanoatov’’ Jamoada hamshiralik ishi,, Toshkent 2016 yil
2. D,DSharipova. Q,Sodiqova .G,A Shaxmurodova. T,L Arbuzova. N,SH, Mannopova ‘’Valeologiya asoslari,, Toshkent 2010 yil.
3. Z,F. Mavlyanova. M,Z Ravshanova ‘’Reabilitatsiya asoslari,,
Internet saytlari:
1. www.ziyonet.uz
2. www.google.uz
3. www.arxiv.uz